ZUIDWOLDE
We rijden nog iets verder door naar het zuiden en komen aan in
Zuidwolde. De naam Zuidwolde verwijst naar het bos dat vroeger op deze plek
moet hebben gestaan. Aan het Boterdiep ziet u nog de Jaagpaal, die vroeger werd
gebruikt om trekschuiten door te trekken. Het is een idyllisch dorp met mooie
huizen langs het water. In het water liggen bootjes en waterlelies.
In het centrum van Zuidwolde ligt al bijna tachtig jaar een café: Eetcafé Moeke Vaatstra. Het pand uit 1866 was vroeger een pastorie. In 1924 werd het een café voor de trekschuiten op weg naar de stad. De sfeer in het café doet denken aan die tijd. Jaarlijks wordt in dit eetcafé de Literaire Avond Zuidwolde georganiseerd. Vanaf Eetcafé Moeke Vaatstra kunt u een wandeling maken door de omgeving.
't Witte Lam is de molen van Zuidwolde. 't Witte Lam is een poldermolen, welke in 1860 gebouwd werd om het overtollige water van de polder in het Boterdiep te lozen. De molen dankt zijn naam aan het omringende grasland, wat dezelfde naam heeft.
Zuidwolde ligt vlakbij het mooie natuurgebied van Kardinge. In dit gebied kunt u een leuke Nordic Walking workshop volgen.
NOORDDIJK
We rijden om de stad Groningen heen, naar Noorddijk. In
Noorddijk staat een kerkje uit de 17e eeuw. Naast de houten deur hangt een
wapenschild met een rode phoenix en martelaarssymbolen. Aan de voet van de kerk,
onder oude lindebomen, ligt een 
kerkhofje. Aan de achterkant van de zerken op
deze graven staan ontroerende teksten.
Even verderop zien we een bordje linksaf naar het Bevrijdingsbos wijzen. Dit bos is in 1992 ontstaan als een ode aan de bevrijders van Nederland gedurende de Tweede Wereldoorlog. In dit Canadezenbos staan 30.000 bomen, waaronder vijf soorten esdoorns. Helaas gedijt de Canadese boomsoort Sucrosa niet zo goed op de drassige grond van Noorddijk. Dit is de boomsoort van de Maple Leaf, waarvan lekkere Canadese stroop gemaakt kan worden. Het bos wordt ecologisch onderhouden, dus er wordt niet gemaaid en gesnoeid. Veel hoogwaardigheidsbekleders als Koningin Beatrix en Burgemeesters Ouwerkerk en Wallage hebben hier een boom geplant ter ere van de bevrijders. Het Bevrijdingsbos is een ideale plek om kennis te maken met de bewegingsvorm Nordic Walking.
--- We zijn nu ook vlakbij de vestiging van Wellness Coaching Groningen, van waaruit vele leuke activiteiten worden georganiseerd in Noord Nederland, zoals workshops Gezichtsgymnastiek, workshops Nordic Walking en Wellness Dagen naar de mooie Waddeneilanden Borkum en Schiermonnikoog. Voor informatie kunt u kijken op www.wellness-coaching-groningen.nl. ---
Bij de N360 gaan we linksaf richting Garmerwolde.
THESINGE
Vlakbij Garmerwolde ligt Thesinge, een ongerept dorpje. Vroeger heette Thesinge Thelingi; doch van Griekse invloeden is hier echter geen sprake. De authentieke knusheid in dit onbedorven dorp is echter wel vergelijkbaar met een Grieks plattelandsdorpje. Thesinge is dan ook een beschermd dorpsgezicht.
Wist u dat het eerste gas eigenlijk oorspronkelijk werd aangeboord in Thesinge, en niet in Slochteren? In 1955 heeft de NAM de eerste gasput geslagen in Thesinge. Daar de put instabiel werd is hij afgedicht met cement. De put die vier jaar later in Slochteren geslagen werd bleek niet instabiel en Slochteren heeft dus op die manier eeuwige roem kunnen vergaren, in tegenstelling tot Thesinge.
Tegenover de kloosterkerk van Thesinge is een huiska
mercafé gevestigd, met een
interieur, welke geheel in stijl is gerestaureerd. Het heet 't Jopje. De kloosterkerk aan de overkant is
het restant van een veel grotere kerk, welke hoorde bij een middeleeuws
klooster.
De museumsmederij in Thesinge is een smederij die teruggebracht is in de staat van het begin deze eeuw. De entree is gratis. De korenmolen Germania stamt uit 1852 en wordt nog elke week gedraaid, meestal op zondag. De Germania heeft bruine en witte doeken op de wieken.
De kunstzinnigen onder ons kunnen een kijkje nemen in het Metaalatelier van Herbert Koekkoek. Het Metaalatelier is gevestigd in een monumentale kop-, hals- en rompboerderij. In de tuinen en in de schuur vindt u keramische beelden van een Hongaarse beeldhouwster en metalen objecten voor gevel, huis en tuin van Herbert Koekkoek.
TEN BOER
Even verder naar het oosten ligt Ten Boer, waar u een wandeling kunt maken in het Parkbos. Het bos is 40 ha groot en heeft waterpartijen, visvijvers, wandelroutes en speelveldjes. Het is eigendom van Staatsbosbeheer. In de oude monumentale Boerderij Blokzijl, tegenover de Kloosterkerk vindt u een originele Finse privé-sauna, die dagelijks geopend is. Zaag- en Korenmolen Bovenrijge stamt uit 1903 en is is kort na afspraak te bezichtigen. U mag daar zelf proberen bomen te zagen!
In Ten Boer nemen we de Stadsweg richting het oosten. We rijden over een mooi karakteristiek bruggetje en blijven de Stadsweg volgen. Bij de kruising gaan we linksaf richting Lellens. Dit is een piepklein dorpje met een grappig kerkje. De kippen lopen in dit dorp over de weg, dus voorzichtigheid is geboden.
STEDUM
Van Lellens reizen we naar Stedum. We zien het dorp al in de
verte liggen; hier voelt u de rust en ruimte van het Groningse platteland. De
kerk
van Stedum is een
grote romano-gotische kruiskerk uit de 13e
eeuw, met daarin een marmeren graftombe, welke gemaakt is voor één van de
ondertekenaars van de Vrede van Munster in 1648. De kerk is ook beroemd om de
gewelfschilderingen, de koorafsluiting, de preekstoel, het orgel en de
herenbanken. Verdere bijzonderheden in dit dorp zijn de hervormde pastorie, het
oude stationskoffiehuis en boerderij Niehof. De oude kern van het dorp is beschermd
dorpsgezicht.
WESTEREMDEN
In Stedum gaan we bij de Molenstraat rechtsaf richting Loppersum. Bij de Delleweg gaan we linksaf en bij de Bredeweg rechtsaf. We rijden nu Westeremden binnen. Westeremden is de vestigingsplaats van Henk Helmantel. Deze schilder is beroemd geworden door de schilderijenroof die hier heeft plaatsgevonden. In De Weem (Abt Emopad 2) is het werk van Helmantel te bezichtigen en kunt u een drankje nemen; bij mooi weer in de tuin. De tuin is een parkachtig geheel van gazons, bloemborders , fruitbomen en oude bomenrassen.
Naast De Weem bevindt zich de 13e eeuwse Andreaskerk, die te bezichtigen is op de tijden dat De Weem open is. In de Weem woonde vroeger de pastoor van de kerk. De Andreaskerk is een Romano-Gotische kerk, die aan Sint-Andreas gewijd is. In Westeremden volgen we eerst de weg richting Zeerijp, waarna we de bordjes Loppersum volgen.
Mocht u tijdens uw bezoek aan Westeremden een kleine shetlandpony zien met zadeltassen waarin een lunch zit voor de begeleiders, dan kunt u kennismaken met de pony 'Ap', Ap kan gehuurd worden als wandelmaatje voor een dag op stap rond Westeremden. Kijk maar eens op www.art-chevaux.nl voor meer informatie.
LOPPERSUM
We rijden over het spoor en blijven de weg volgen totdat we aan onze linkerhand Hotel Spoorzicht zien (Molenweg 11). Dit hotel is gevestigd in een mooi gebouw in art-nouveau stijl met veel karakteristieke elementen, waar u heerlijk kunt eten. Het gebouw dateert uit 1887 en was vroeger een wisselplaats voor koetspaarden; dit is nog te zien aan de woorden Doorrit & Stalling op de gevel. Dit hotel is een koninklijke pleisterplaats: in 1929 was Koningin Wilhelmina hier op bezoek, ook Juliana is hier geweest en in 1990 werd het hotel bezocht door Koningin Beatrix.
Dit dorp staat in het teken van het spoor, want aan
Raadhuisstraat nr. 7 is een spoor- en tramwegverzameling te bewonderen. Het centrum van het dorp Loppersum, met
een mooie kerk
uit de 13e en 14e eeuw, de Hoogestraat en de Lagestraat,
is aangewezen als beschermd dorpsgezicht. Het station, de veilinggebouwen en de
19e eeuwse villa's van de Spoorstraat zijn karakteristiek voor Loppersum en ook
de kleine huisjes aan de Wijmers zijn de moeite
van het bekijken waard. De dorpskerk is gewijd aan Petrus en
Paulus. Op de gewelven zijn mooie schilderingen uit de 15e eeuw te
zien. Maak eens een wandeling door dit dorp en drink een glaasje bij “De
Lopster Kroon” (Lagestraat 2). In dit dorp kunt u zwemmen in het
zoutwaterzwembad (Badweg 16).
WIRDUM
Wirdum is een schattig dorpje, met veel boomsingels, een grappig kerkhof op een idyllisch plekje en een hoofdstraat die geplaveid is met klinkers. Ook Wirdum heeft een borg, namelijk Borg Rusthoven. Deze staat aan de Rijksweg 39, maar is helaas alleen tijdens kunstmanifestaties en exposities geopend voor publiek. De borg dateert uit 1686. Na vele eigenaren werd de borg in 1804 verbouwd. Het ziet er momenteel nog ongeveer net zo uit als vroeger.
Wist u dat er op meerdere plaatsen in de provincie Groningen wijn gemaakt wordt? Bij de wijnboerderij aan de Eekwerdermeedenweg 3 in Wirdum (ten zuiden van het Damsterdiep) wordt op een ambachtelijke manier vruchten-, kruiden- en groentenwijn gemaakt. De vruchten en groenten worden geplukt, gewassen, geperst en in vaten tot wijn gerijpt. Er is gelegenheid voor een rondleiding en u kunt een kijkje nemen in de wijnkelder. Natuurlijk kunt u ook een paar wijnen proeven! Eén van de lekkerste wijnen is de droge aardbeienwijn, die ijskoud gedronken dient te worden. De zwarte- en rodebessenwijn, kersenwijn en bramenwijn zijn ook aanraders. De meest karaktervolle wijnen zijn echter gemaakt van peterselie, brandnetels en spinazie! De spinaziewijn is nogal populair in Frankrijk. Leuk om eens te proeven!
Bij Wirdumerklap (Stadsweg 9) kunt u overnachten. Bij dit kano- en opleidingsscentrum worden ook kano’s verhuurd voor een sportieve tocht door de omgeving. Het centrum organiseert niet alleen diverse tochten in Groningen, maar ook op de Waddenzee en in Portugal! Bij Wirdumerklap kunnen ze u er alles over vertellen.
APPINGEDAM
Over de Alberdaweg rijden we langs het water richting
Appingedam.We komen langs Landgoed Ekenstein (Alberdaweg 70), wat lommerrijk is
gelegen aan het Damsterdiep. Landgoed Ekenstein bestaat uit een borg, camping,
wandelpark, ponybaan, speeltuin, hertenkamp, kinderboerderij, modelbotenhaven
en educatief centrum.
Het is ook een prima plek voor een Nordic
Walking workshop.
Het landgoed is een buiten- annex schathuis in neo-gotische stijl, wat gebouwd werd in opdracht van Johannes Eeck in 1648 na Christus. De prachtige entree en de zalen met historische elementen ademen de sfeer van vroeger. Gedurende de Tweede Wereldoorlog stond het huis leeg en raakte het in verval. In 1950 werd het gerestaureerd en ingericht als hotel. In de neo-gotische Ridderzaal bevindt zich de lounge. In deze zaal staat een 350 jaar oude authentieke open haard en hier zijn gebrandschilderde ramen te bewonderen. Ook de Regentenzaal is erg mooi. Dit is een zaal waarin op alle wanden één groot wandschilderij is gemaakt.
Vanaf het terras heeft u een mooi uitzicht op de vijver in het bos wat achter het landgoed ligt. In 1980 is het landgoed opgeknapt, gemoderniseerd en vergroot met een moderne zijvleugel. Het wandelpark is een prima plek voor wandelaars. Er bevinden zich in dit bos vele soorten vogels; in de boomsingels rond het landgoed woont een kolonie blauwe reigers. Ook de holenduif komt hier voor.
We rijden nu het stadje Appingedam in. Appingedam is één van de weinige plaatsen in de provincie Groningen die stadsrechten heeft. Appingedam is ontstaan bij een dam in het riviertje de Apt en kreeg zijn stadsrechten in 1327. De historische binnenstad van Appingedam is één grote verzameling schitterende monumenten. Tientallen panden zijn gerestaureerd en de bestrating en het straatmeubilair zijn stijlvol aangepast.
De imposante romano-gotische Nicolaikerk aan de Brede
Wijkstraat 32 is opengesteld voor publiek. Hier zijn unieke muurschilderingen uit de tijd van voor
de Reformatie te zien. Ook vindt u er karakteristieke herenbanken een een
Hintz-orgel uit het einde van de 18e eeuw. De kerk stamt uit 1237. Naast de kerk is het goed toeven in het sfeervol ingerichte
eetcafé 
“De Oude Rechtbank”. Hier geniet u pas echt van een prettig verblijf in
dit oude stadje. Het Raadhuis van Appingedam stamt uit 1630 en is één van de
kleinste raadhuisjes van Nederland.
Slenter eens door de straatjes in het centrum, u ziet veel middeleeuwse huisjes en de “hangende keukens”. De keukens zijn destijds op deze manier gebouwd, omdat de woonhuizen, die gemaakt waren in de oorspronkelijke pakhuizen, te weinig ruimte hadden. Vlak boven het water zijn de deurtjes zichtbaar, waar de vrouwen vroeger het water door naar binnen haalden.
In Museum Stad Appingedam (Wijkstraat 25) vindt u op de meest onverwachte plaatsen deuren en ramen. Tevens bevat het twee kelders en drie zolders. Dit museum behandelt de geschiedenis van het gebied rond Appingedam. Een rondgang door de gangetjes en opkamertjes kan een ware ontdekkingstocht zijn. Kostbaar zilver en fragiel porselein laten zien hoe de boeren, jonkers en burgers leefden. In de bijbehorende oude theetuin kunt u genieten van een versnapering. Heerlijk rustig, doch midden in het centrum van Appingedam. Wie na een vermoeiende dag even wil uitblazen, kan plaats nemen op een van de uitnodigende terrasjes bij het water.
U zou ook eens een kijkje kunnen nemen bij Galerie De Noordelijke Kunsthof (Blankenstein 2). Hier ziet u eigentijdse kunst op het gebied van tekenen, schilderen, grafische technieken, fotografie, papierkunst, beeldhouwen, keramiek en textielkunst. Tevens verzorgt De Noordelijke Kunsthof lezingen, excursies, muziek, literatuur en workshops. Een ander leuk adres op het gebied van kunst is Stichting Frontaal (Oranjeweg 10a), die gespecialiseerd is in hedendaagse beeldende kunst.
In Appingedam zijn vele overnachtingsmogelijkheden en u kunt fietsen huren om de omgeving nog beter te leren kennen. Probeer eens de fietstocht, welke start vanaf de Nicolaikerk. Deze fietstocht voert u langs leuke kleine Groningse dorpjes.
DELFZIJL
We rijden door naar Delfzijl. Delfzijl is de grootste havenstad van Noord-Nederland en heeft zich na de Tweede Wereldoorlog ontwikkeld tot een belangrijk centrum voor handel, industrie en scheepvaart. Er heerst een grote bedrijvigheid in de haven: u ziet imponerende kranen, enorme opslagloodsen en geavanceerde terminals. Vanaf het Baaisterhoofd heeft u een mooi uitzicht over de Eems en (bij helder weer) over Duitsland.
Delfzijl is ontstaan in 1272 bij drie sluizen (= zijlen) in
de Delf. De sluizen zijn destijds door monniken geplaatst. Rond Delfzijl liggen de dorpjes
Uitwierde en Biessum. Bij deze dorpen liggen een bos en mooie fiets-, wandel- en ruiterpa
den.
U kunt vanuit het leuke terpdorp Uitwierde een mooie wandeling
maken.
Wist u dat Maigret in Delfzijl geboren is? Zijn standbeeld staat in het plantsoen aan het Jaagpad aan het Damsterdiep. Hij schreef zijn roman ‘Une crime en Hollande’ in Delfzijl in 1929. Een ander gedenkteken is het monument ter nagedachtenis van de Groninger zanger Ede Staal, die op jonge leeftijd gestorven is. De melodieuze nummers die Ede Staal in het Gronings zong kunnen als een aanwinst voor de Groninger cultuur beschouwd worden. Hij wordt wel eens de Groningse Guido Gazelle genoemd en heeft sinds zijn dood een cultstatus. Enkele van zijn nummers waren te horen in de film ‘De Poolse Bruid’. Het monument wordt ‘De Paal van Staal’ genoemd en staat op de zeedijk, vlakbij het Eemshotel. Het is een negen meter hoge paal, die lijkt op een vuurtoren. Het roestige staal, waarvan het monument gemaakt is, staat voor het weerbarstige stemgeluid van Ede, en het toplicht symboliseert de bakenfunctie (het lichtend voorbeeld) voor het Groningse lied.
Eén maal in de vijf jaar wordt er in Delfzijl een groot botenspektakel georganiseerd, Delfsail genaamd. Grote windjammers uit alle delen van de wereld komen naar Delfzijl om zich te tonen aan het publiek. U kunt genieten van vele tall ships uit exotische landen in een internationale, maritieme sfeer. Er zijn ook vele kleinere jachten, traditionele schepen, stoom- en motorsleepboten en klassieke jachten te bewonderen. Op dit evenement komen vele honderduizenden mensen op af. Naast het bezichtigen van schepen worden er rond Delfsail vele andere activiteiten georganiseerd.
Met de Dollard-veerboot kunt u een tocht via “De Poort naar de wereld” maken. De tocht gaat naar Emden, een havenstad aan de andere kant van de Eems.
Voor een overnachting in Delfzijl kunt u o.a. terecht bij familie Van den Ouden-Lindenburg (Heerd 35), waar u hartelijk onthaald wordt in een rustiek herenhuisje in een rustige groene omgeving. Het ontbijt wat u hier geserveerd krijgt is zeer uitgebreid, met bijna 100 verschillende theesoorten. Ook kunt u op dit adres een dagarrangement sieraden maken volgen.
TERMUNTERZIJL
In het vissersdorp Termunterzijl is het oude sluisje (De Boog van Ziel) een bezienswaardigheid. De boog van Ziel bestaat uit een gemetselde stenen vaste brug uit 1725, versierd met de wapens van de zijlvesten en de zijlvesters, die financieel betrokken waren bij de bouw van de zijl. De namen van de toenmalige burgemeesters van de stad Groningen zijn in de sluis vermeld.
De bakstenen kerk van Termunterzijl stamt uit de 13e eeuw. De kerk hoorde destijds bij een machtig klooster, welke door de watergeuzen is verwoest. Let eens op de geglazuurde bakstenen in de onderste lagen van de kerk.
Over de geschiedenis van Termunterzijl en omgeving kunt u
leren in het Maritiem Museum Expositie Golden Zieltje, Plankp
ad 5. Liefhebbers
van vis kunnen in Termunterzijl hun geluk op, want vanaf een terrasje aan het
water kunt u genieten van de heerlijke vis en de bedrijvigheid van vele schepen
uit verschillende landen.
Termunterzijl heeft een klein opgespoten zandstrand achter de zeedijk. Het strand is niet bewaakt, maar wel afgebakend met boeien die de veilige zwemzone aangeven. De maximale waterdiepte is 2 meter ten hoogte van de boeien. Het strand is geschikt voor kleine kinderen, want de waterdiepte aan het strand is ongeveer 20 cm. Let er wel op dat u eerst even de waterstanden bekijkt, voordat u naar het strand gaat; bij eb ligt het wad namelijk droog! Tevens heeft dit dorp een natuurzwembad met zoetwater, welke dateert uit 1933. Dit natuurbad aan de voet van het nieuwe gemaal is een goed alternatief voor het strandbad ten tijde van eb. Het zoetwaterzwembad heet “De Eems” en bevindt zich aan de Kennickweg.
Voor een heerlijk verblijf in dit leuke dorp kunt u terecht bij Camping Zeestrand Eems-Dollard (Schepperbuurt 4a). Deze camping verhuurt o.a. vakantiehuisjes, trekkershutten en stacaravans. Het ligt tegenover het getijdestrand meteen achter de zeedijk. In het petit-restaurant van deze camping kunt u lekker een kopje koffie drinken of een hapje eten. Het sfeervolle bruine-café wordt vaak verhuurd voor feestjes. In het hoogseizoen worden bij Camping Zeestrand Eems-Dollard vele activiteiten georganiseerd, zoals sport en spel, knutselen, poppenkast en creatieve avonden. De beheerders van de camping willen u alles vertellen over de mogelijkheden van dit recreatiebedrijf. Vanuit Termunterzijl zijn mooie fietstochten te maken. Fietsen hiervoor kunt u ook huren bij Camping Zeestrand Eems-Dollard. Voor een Nordic Walking workshop kunt u contact opnemen met Wellness Coaching Groningen, info@op-stap-trips.nl, tel: 06-22305416.
Houdt u van country & western en zou u graag eens op een Bonanza-paard door de velden willen galopperen, overnacht dan eens op Countrycamping Little Texas (Scheppersbuurt 37)! Houdt u niet van kamperen, maar bent u wel nieuwsgierig naar deze camping, dan kunt u een drankje drinken in de saloon; net als de vaste gast die elke zondagmiddag als cowboy verkleed te paard komt aangalopperen!
Vanuit Termunterzijl zijn in de zomer rondvaarten mogelijk. Tijdens deze bootexcursies ziet u de slikken en de kwelders. De punt van Reide, een landtong in de Dollard ten oosten van Termunterzijl, is een natuurreservaat met veel vogels. Vlakbij de Punt van Reide vinden we het Documentatiecentrum De Reidehoeve, waar u veel nieuwe wetenswaardigheden hoort over de natuur in dit gebied. Ook kunt u bij de punt van Reide zeehonden zien, die liggen te zonnen op de zandbank. Deze zeehonden zwemmen soms ook in de haven van Termunterzijl! Wilt u een interessante dag- of rondvaarttocht maken, bel dan eens met zeesportvisserij- en rondvaartbedrijf P. Bakker (Kennickweg 4, 0596- 601348). Door de rust en ruimte van de zee en de zeehonden, ervaart u ook meer rust en ruimte in uw hoofd.
In pension ’t Visk
ershoes (M. Coendersbuurt 27) kunt u in
een echte romantische bedstee slapen en genieten van de tuin met oude
fruitbomen. Dit pension is gelegen ‘op de tip’, een schiereiland in het
Termunterzijldiep.
TERMUNTEN
Het volgende dorp is Termunten. Termunten heeft zijn naam waarschijnlijk te danken aan drie muntenmakers die er gewoond hebben. Het is een leuk dorp met een mooie authentieke kerk in een kring van kleine huisjes. Bij deze kerk start een leuke wandelroute. In dit dorp kunt u een bezoek brengen aan pottenbakkerij “De Vergulde Handjes” (Houwerdastraat 22), waar u onbeperkt potjes kunt draaien op de draaischijf. Alles wat u heeft gemaakt kan worden gebakken. Bij Hap- en Tapperij De Driesprong (Houwerdastraat 2) kunt u terecht voor een kopje koffie, een lunch of een warme maaltijd. Termunten is een bescheiden, sfeervol vissersdorpje. Op 400 meter afstand van de haven kunt u heerlijk eten bij petit restaurant Landman.
TJUCHEM
Vervolgens rijdt u terug via de Provinciale weg naar Meedhuizen en daarna naar Tjuchem. Tjuchem heeft een hechte dorpsgemeenschap, doch het dorp is toch langzaam aan het vergrijzen. In een poging om de leegloop een halt toe te roepen plaatste de bevolking enkele jaren geleden een advertentie in de krant, waarin ze vroegen om “dorpsgekken”.
De naam Tjuchem komt van ‘tjuch’ of ‘tjucht’, wat een oude naam is voor teeltplaats, fokplaats of veehouderij. In Tjuchem vindt u schilderachtige bruggetjes over het afwateringskanaal, waarlangs een fietspad van Tjuchem naar Steendam loopt. Kampeerders kunnen ook in Tjuchem terecht, waar “De Vervoering” survivaltochten organiseert.
STEENDAM
U komt ten slotte aan in Steendam. Steendam ligt aan het
Schildmeer. In het midden van de vorige eeuw lag dit dorp nog mid
den in een groot
aantal meren en plassen, die in de loop van de jaren zijn gedempt. Door dit
merengebied liep een weg, welke ter hoogte van Steendam zo drassig was, dat men
er een stenen dam heeft aangelegd. Vermoedelijk is toen de naam Steendam
ontstaan.
Het Schildmeer is ca. 350 ha. groot en lag vroeger temidden van hoogveenkussens. Langs de zuidoosthoek van het meer heeft zich de recreatie gevestigd. Hier vindt u een natuurbad met een klein gezellig zandstrand, waar u tevens de beginselen van Nordic Walking kunt leren. Indien u in Steendam bent ten tijde van de Schildweek, dan kunt u genieten van de vele zeilboten, die hier meedoen aan de wedstrijden die jaarlijks in de bouwvakvakantie gehouden worden. Eén van de toppers van dit evenement is de nachtwedstrijd welke op maandagnacht plaatsvindt. De gondelvaart en de muziek trekken altijd veel belangstellenden. Leuk om eens bij het zeilen te gaan kijken!
Langs het Schildmeer zijn fijne fietspaden aangelegd. Het meer is uitermate geschikt voor zeilers, surfers, zwemliefhebbers en hengelaars. Mooie campings, bungalows, restaurants, botenverhuur, terras, etc. zijn aanwezig. Wilt u eens een vrolijk uurtje beleven met vrienden, familie of collega's? Boek dan eens een workshop Gezichtsgymnastiek via www.wellness-coaching-groningen.nl. Ook in Steendam kunnen namelijk vele leuke evenementen worden georganiseerd.
In de 19e eeuw werd er al gezeild op het Schildmeer. De kleischippers, die wierdegrond vervoerden van ’t Hoogeland naar de Woldstreek lagen bij slecht weer vaak te wachten bij het Schildmeer. Wanneer het weer opklaarde, maakten zij er een wedstrijd van om als eerste de overkant te bereiken! Zo zijn waarschijnlijk de zeilwedstrijden ontstaan.
De overige oevers zijn aangewezen als natuurgebied. Hier
komen zeldzame planten voor, zoals de steenraket, zwanebloem, dotterbloem,
hazezegge, moersspirea, enz. Aan de zuidwestoever ligt ca. 14 ha. moerasgebied,
waar 67 verschillende vogelsoorten zijn waar te nemen.
SIDDEBUREN
We rijden over de Damsterweg naar Siddeburen. De naam Siddeburen komt van “de buurt van Siert” (vroeger geschreven als Syerdaberth). Het symbool van Siddeburen is de Siddebuurster bok, ontstaan door een landelijk bekend geworden gedichtje van Trijntje Fop (Kees Stip): “In Siddeburen woont een bok, die machtverhief en wortel trok. Die bok heeft onlangs onverschrokken, de wortel uit zichzelf getrokken. Waarna hij zonder ongerief, zich weer in het kwadraat verhief. Maar... , het feit waardoor hij voort zal leven is: dat hij achteraf nog even, de massa die hem hiervoor huldigde, met vijf vermenigvuldigde”. Uit dankbaarheid voor dit gedicht hebben de bewoners twee beelden van een bok in het dorp geplaatst.
HELLUM
Een mooi voorbeeld van een Oldambtster boerderij is te
vinden aan Hoofdweg 27 te Hellum. Het voorhuis heeft fraaie orname
nten boven de
vensters en de schoorsteenkap is versierd met een bal bedekt met bladgoud.
Het nu zo rustige Hellum was in de Middeleeuwen een berucht dorp, omdat er vele familieveten plaatsvonden. Waar de naam Hellum vandaan komt is niet precies bekend, maar het dorp werd heel vroeger al Helm genoemd. Dit duidt op een natuurlijke hoogte in het land. Dit klopt wel, want Hellum ligt op een zandrug. Hellum moet 4000 jaar voor Christus al bewoond zijn geweest. Vele grote veldkeien zijn in de loop der jaren uit de grond gehaald. De fundering van de kerk in Hellum is gemaakt van deze veldkeien.
SCHILDWOLDE
Aan Hoofdweg 219 bij de witte boerderij “Oud Jeldinga” in Schildwolde kunt u in het voorjaar lekkere asperges kopen. Probeer van deze delicatesse eens een aspergetaart of –salade te maken; recepten zijn verkrijgbaar bij de boerderij. Als u geluk hebt staat er tussen december en april bij boerderij “Molenheerd” aan de Hoofdweg 215 een stalletje met tulpen bij de weg, waar u tegen betaling van een klein prijsje een vrolijke bos tulpen kunt kopen.
U bevindt zich nu in een prachtig stukje van de Woldstreek. Even verderop in het dorp staat een Juffertoren met een spits van baksteen uit 1250. Het verhaal van de Juffertoren luidt als volgt: “Er waren eens drie rijke zusters, die alleen maar aan hun uiterlijk dachten. Op een gegeven moment kwamen zij tot inkeer. Ze besloten uit elkaar te gaan en ieder een toren te bouwen als boete voor hun zondige leven. De juffers lieten het niet bij woorden en zo staan er juffertorens in Schildwolde en Onstwedde”. (De toren in Holwierde is helaas afgebroken.)
De toren van Schildwolde wordt elke oudejaarsnacht van 20.00 tot 08.00 uur geluid door bewoners van het dorp. Als beloning krijgen zij een borrel, welke gedronken wordt uit hetzelfde glas. Het geld om de drank van te kopen wordt op oudejaarsmiddag door vrijgezelle jongens opgehaald bij de bewoners van het dorp. De drank wordt dan ook wel "klok-smeer" genoemd. In ruil voor het geven van kloksmeer, beloven de jongens dat er in de oudejaarsnacht geen dingen weggesleept zullen worden. De folklore draagt de naam St. Thomasluiden.
Aan de Singel nr. 1 staat de boerderij Vinckersum. Achter deze boerderij staat een stenen duivenslagpoort. Borgbewoners hadden vroeger het voorrecht duiven te houden. De duivenslagpoort die u hier aantreft herinnert daaraan. De duiven dienden om de culinaire behoeften van de borgbewoners te bevredigen.
Bij Wildemansheerd (Uiterburenweg 6) kunt u een fraaie tuin bewonderen. De tuin met vijver en rondscharrelende jonge dieren is een aangename plek om een kopje koffie te drinken. Achter de boerderij bevindt zich een wandelbos en in de tuin staat een volière met fazanten en pauwen. In het appelhof staan peren-, appel- en pruimenbomen, waarvan gesnoept mag worden. Mocht u langer willen blijven, dan kunt u bij de Wildemansheerd kamperen.
Bij
Imkerij de Woldstreek (Kampenslaan 8) kunt u alles horen over bijenvolken. Rond
het huis van deze imker staan diverse b
ijenkasten opgesteld. Gasten hebben hier
echter geen enkele overlast van deze diertjes, dus er is geen reden om bang te
zijn. Om goed te zien wat voor drukte er heerst in een bijenkast, kunt u een
kijkje nemen in de garage, waar een bijenkast achter een glazen wand staat
opgesteld. U kunt er ook een video zien over de bijenhouderij. En er
zijn verschillende producten te koop die van honing en was zijn gemaakt.
In de theekoepel van de imker kunt u een drankje nemen. Tevens kunt u hier volières met papagaaien en parkieten bewonderen. Naast een vogelpension zijn er ook twee 2-persoons slaapkamers voor gasten ingericht.
Van hieruit rijden we over de Hoofdweg met zijn mooie boerderijen naar Slochteren.
SLOCHTEREN
De geschiedenis van het Duurswold, oftewel de Woldstreek is zo’n 150.000 jaar geleden begonnen. Een ijskap sleepte grote hoeveelheden keileem en rotsblokken met zich mee. Deze werden opgestuwd tot de rug waar Slochteren, Schildwolde en Siddeburen op zijn gebouwd. Toen het warmer werd, na de ijstijden, begonnen er loof- en dennenbossen op te groeien. Dit verklaart de naam ‘Woldstreek’. ‘Wold’ betekent ‘bos’. Het dorp Slochteren is waarschijnlijk zeer oud. In 1169 komt het reeds voor met de naam Slochtra, wat "laag gelegen streek" betekent.
We rijden langs het leuke haventje van Slochteren en de idyllisch gelegen ijsbaan. Aan de andere kant van de weg staat het mooie Hooge Huis (’t Regthuis van Slochteren) aan de Hoofdweg nr. 22. Dit 17e eeuwse gebouw was vroeger een rechthuis en was jarenlang een bekende pleisterplaats voor dagjesmensen. Hoofdweg nr. 24 is het Ontvangershuis.
Iets verderop aan de linker
kant op de driesprong vindt u
Gasterei De Seghesteen, waar u heerlijk kunt eten. Wat dacht u van gestoofde
konijnenbout in 't zuur of runderentrecote met Groninger metworst? Als toetje
kunt u bijvoorbeeld kiezen voor een bijzondere kwaliteit ijs, welke gemaakt
wordt door buurtbewoners. Het weggetje naast De Seghesteen is het Padje. Op
Padje nummer 9 vinden we de Geertsemaheerd, een gerestaureerde boerderij uit de
18e eeuw.
Bij de Seghesteen gaan we rechtsaf en stoppen we bij de Fraeylemaborg. Deze borg, waar ook huwelijken gesloten worden, is een bezoekje meer dan waard. Niet alleen om de prachtige stijlkamers, maar ook om te genieten van de exposities die er plaatsvinden. De naam van de borg is afkomstig van de familie die de borg in de 16e eeuw bewoonde. De oudste delen zijn middeleeuws, maar het huidige borggebouw dateert hoofdzakelijk uit de 18e eeuw. Het interieur ademt de sfeer van twee eeuwen geleden. Er is prachtig antiek te bewonderen en er is een historische keuken in de gewelven.
Het landgoed is omgeven door een dubbele slotgracht en een indrukwekkende oprijlaan. Tijdens de Kerstdagen staat er een rij verlichte kerstbomen langs de laan, wat een prachtig gezicht is. Op het voorterrein van de borg bevindt zich het schathuis, oftewel De Boerderij. In De Boerderij worden feesten en partijen georganiseerd. Bent u nog op zoek naar een leuke invulling van een bijeenkomst in Slochteren, denk dan eens aan een workshop Gezichtsgymnastiek, verzorgd door Wellness Coaching Groningen; succes verzekerd! Tegenover het schathuis is een galerie gevestigd, waar u o.a. prachtige aquarellen kunt kopen.
Het Slochterbos is deels in Engelse landschapsstijl aangelegd en heeft slingerend verlopende waterpartijen, kronkelende paadjes, een prieel, monumentale bomen, inheemse planten, beelden en een ‘berg’: een heuvel in het bos, waar een pad overheen loopt. In dit bos zijn vele soorten paddestoelen te vinden. Door de rust die er uitgaat van dit mooie bos, ervaart u ook rust in uw hoofd.
Tegenover de Fraeylemaborg staat het
Rentmeestershuis. Hierachter ligt het Overbos. Dit bos is t
e
bereiken over het hoogholtje (bruggetje over de weg). In dit bos ziet u veel
oude bomen en hoge hopranken, én komen vleermuizen voor. Achter het overbos staan drie molens, de
Fraeylemamolen, De Ruiten en de Grote Poldermolen.
Bij het VVV naast de haven kunt u fietsen huren, voor een tochtje in de omgeving. U kunt echter ook de volgende fietstocht uitproberen, die wij voor u uitgezet hebben. Mocht u liever de beginselen van het Nordic Walking onder de knie krijgen of een workshop heuveltraining Nordic Walking willen volgen, dan kunt u contact opnemen met Wellness Coaching Groningen, info@op-stap-trips.nl, tel: 06-22305416.
De kerk van Slochteren stamt uit de 13e eeuw, maar moest na een brand in 1881 weer worden herbouwd. De losstaande toren is nog wel uit 1300.
Aan Hoofdweg 271 vindt u Boerderijmuseum ’t Hofje. Hier zijn
oude tractoren, schoffels, melkbussen, bietenmolens en klompenmakergereedschappen
te bewonderen. Achter de boerderij, waar zich veel
dieren bevinden, is een minicamping. U kunt hier fietsen huren, eigengemaakte 
jam kopen en overnachten in een blokhut. Aan de Zuiderweg kunt u een kijkje
nemen in het Police Association Pettenmuseum (Zuiderweg 1).
Slochteren is natuurlijk in de volksmond bekend van het aardgas. In de wijde omgeving zijn veel getuigen te vinden van het boren naar aardgas door de NAM. In het dorp Kolham, welke onderdeel uitmaakt van de gemeente Slochteren is op 29 mei 1959 het eerste gas ontdekt. Althans, daar gaan we allemaal van uit (zie ook Thesinge). Het bleek uiteindelijk te gaan om een bijzonder groot gasveld. Deze vondst vormde de aanzet tot de ontwikkeling van Nederland als gasland.
De weg richting Froombosch heet nog steeds de Hoofdweg. Indien u verder rijdt ziet u aan de linkerkant een bordje richting de Baggerputten. Dit natuurgebied doet zijn naam geen eer aan. Bagger (en wel in de negatieve zin van het woord) is hier niet te vinden. Wel een sprookjesachtig water in een ongerept gebied, welke onder toezicht staat van Staatsbosbeheer. Het moerassige gebied is ontstaan door turfwinning. De turf werd met paard en wagen vervoerd naar Sappemeer en ging daarna per turfschip naar Groningen. Om dit mooie gebied met eigen ogen te aanschouwen, kunt u besluiten om een wandeling te maken, welke langs dit mooie gebied loopt.